// havo sifati monitoringi
Havo sifati — har 15 daqiqada yangilanadi
Monitoring stansiyalari PM2.5, PM10, azot dioksidi, ozon, oltingugurt dioksidi va uglerod oksidi darajasini uzluksiz o‘lchaydi. Har bir ko‘rsatkich Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti me’yorlari bilan solishtiriladi va oddiy tilda izohlanadi.
Bugungi umumiy manzara
faol monitoring nuqtasi
o‘rtacha AQI — Toshkent
daqiqada bir yangilanish
viloyat qamrovi
// nimalar o‘lchanadi
Olti asosiy ifloslantiruvchi modda
PM2.5 — mayda zarrachalar
Diametri 2,5 mikrondan kichik chang. O‘pkaning eng chuqur qismiga yetib boradi. JST tavsiyasi: sutkalik o‘rtacha 15 µg/m³ dan oshmasligi kerak.
PM10 — yirik chang zarrachalari
Qurilish changi, yo‘l changi va tuproq eroziyasi asosiy manba. JST tavsiyasi: sutkalik o‘rtacha 45 µg/m³.
NO₂ — azot dioksidi
Asosan avtotransport va issiqlik elektr stansiyalaridan chiqadi. Nafas yo‘llarini ta’sirlantiradi va astmani kuchaytiradi.
O₃ — yer sathidagi ozon
Quyosh nuri ta’sirida boshqa gazlardan hosil bo‘ladi. Yozning issiq kunlarida tushdan keyin eng yuqori darajaga chiqadi.
SO₂ — oltingugurt dioksidi
Sanoat va ko‘mir yoqilishining mahsuloti. Kislotali yomg‘irning asosiy sababchisi hisoblanadi.
CO — uglerod oksidi
To‘liq yonmagan yoqilg‘idan hosil bo‘ladi. Rangsiz va hidsiz, shu bois faqat asbob orqali aniqlanadi.
// AQI shkalasi
Raqamni qanday o‘qish kerak
0 – 50 · Yaxshi
Havo toza. Har qanday faoliyat uchun xavfsiz, cheklov talab qilinmaydi.
51 – 100 · O‘rtacha
Umumiy aholi uchun xavfsiz. Havoga o‘ta sezgir kishilar uzoq muddatli og‘ir jismoniy mashqlarni kamaytirishi mumkin.
101 – 150 · Sezgir guruhlar uchun zararli
Astma bilan og‘riganlar, yurak kasalligi bo‘lganlar, bolalar va keksalar ochiq havodagi mashg‘ulotlarni qisqartirishi tavsiya etiladi.
151 – 200 · Zararli
Barcha uchun salbiy ta’sir mumkin. Ochiq havodagi sport mashg‘ulotlarini qoldiring, deraza va eshiklarni yoping.
201 – 300 · Juda zararli
Favqulodda holat darajasi. Imkon qadar uyda qoling, filtrli niqob va havo tozalagichdan foydalaning.
300 dan yuqori · Xavfli
Butun aholi uchun jiddiy xavf. Tashqariga chiqmaslik va rasmiy ogohlantirishlarga qat’iy amal qilish zarur.